From: Doruk Fisek (dfisek@fisek.com.tr)
Date: Wed 14 May 2003 - 19:49:43 EEST
Merhaba,
Wed, 14 May 2003 19:11:18 +0300 tarihinde Deniz Akkus Kanca
<deniz@arayan.com> soyle yazdi:
DAK> OK, fakat ilk önce bu yönden örneğin Suse'ye nazaran daha eli açık bir
DAK> oyuncu olduklarını söyleyebilir miyiz? Mandrake'nin politikalarını
DAK> bilmiyorum. Drake araçları GPL idi sanırım.
Kesinlikle katiliyorum. Suse'den daha one koyabilirsiniz.
...
DAK> Burada Suse, 2, 3, 4. maddelerde geri kalıyor. Dediğim gibi, Mandrake
DAK> hakkında çok şey bilmiyorum.
Mandrake'nin yaklasimi da cok farkli degil. Ama Redhat ve Suse kadar ar-ge
calismasi yapip yazilimlara ek yaptiklarini sanmiyorum.
Soyledikleriniz cogu Suse disindaki dagitimlara uygulanabiliyor. Debian'dan
tutun, Slackware'e kadar...
DAK> 1. Yapılan GPL'e aykırı mı? Hayır.
DAK> 2. İsim değiştirilse daha fazla şikayet olur mu? K yerine Kırmızı
DAK> Şapka ikonu yüzünden bu kadar ses geldiğine göre bence XMMS yerine
DAK> YMMS veya RHXMMS deseler daha fazla şikayet olur.
Bence o yazilimin icerigini eger degistireceklerse hic dagitima
yerlestirmemeliler. Ama evet GPL'na aykiri degil.
DAK> Yani aldığınızı hiç değiştirmeksizin sunduğunuz bir sistemde
DAK> müşterileriniz hem ne satın aldıklarını sorgularlar, hem de
DAK> çalışmayan/birbiri ile uyumlu olmayan şeyler sunma ihtimaliniz artar.
Ontanimli gelen ayarlari degistirmeniz bence oldukca normal. Ama ben
buradan birebir kaynak kodunda yapilan degisikliklerden, ya da ozellikleri
eksiltilen yazilimlardan bahsediyorum. Yoksa "var olani bozmadan" ek
yaparsaniz, elbette guzel bir olay.
Bozdugunuz zaman vebali programin uzerine kaliyor, dagiticinin degil.
...
DAK> Bu spesifik örneği özellikle verdim, çünkü sanırım hemen hemen bütün
DAK> dağıtımlar benzer bir süreç yaşadı ve apache'yi artık dümdüz
DAK> paketlemiyorlar. Apache HTTPD'yi yazan, PHP'yi, mod_perl'i,
DAK> mod_cgi'yı, mod_ssl'i geliştiren kişilerin buna bir tepki verdiklerini
DAK> duymadım.
Elmayla armutu karistiriyoruz sanirim. Apache moduler bir program. Burada
eklenenler moduller, ustelik modullerin hepsi ayri paketler olarak
kurulup-kaldirilabiliyor.
DF> > gelen KDE, KDE gelistiricilerinin yaptigi degil. Gelen XMMS'te mp3
DF> > destegi yok. MPlayer
DAK> Patent problemi. Bence büyük dağıtımlardan birisinin bu şekilde bir
DAK> tavır alması, tıpkı KDE'ye FSF'in bir zamanlar savaş açması gibi.
DAK> Evet, kanlı oldu, ama QT'de GPL oldu. Ara yerde problem yaşadık, fakat
DAK> topluluk olarak kazandık.
Mp3 desteginin konulmamasi ile ilgili bir problemim yok. Keza Amerika'da
legal olmayan codeclerin konmamasi da problem degil. Problem programlarin
kirpilmasina karsin halen dagitimda yer almasi.
Eger Xmms ve MPlayer o dagitimda yer almasa, insanlar muzigi ne ile
calacagim dediklerinde bakin bu iki programi yukleyin derdik ve insanlar
istiyorlarsa patent problemini gozardi ederek kullanirlardi. Su anki
durumda ise yazilimlar "eli kolu baglanmis" bir halde sanki orjinal
surumleriymis gibi yerlestiriliyor.
Alternatif olarak yazilima ilk acildiginda cikacak bir uyari mesaji
yerlestirebilirlerdi. "Bu yazilimi biz epey elledik, patent problemlerinden
dolayi mp3 destegi, su su su codecler yer almiyor cunku bidi bidi".
En azindan kullanicilar ellerindekinin ozgur yazilimlarin bir
yeteneksizligi olarak algilamazlardi.
QT konusunda ise tekrar hatirlatayim, bahsettigim yazilimin "bozulmasi". QT
dagitimlarda yer almazken, tamamiyla yer olmuyordu. Redhat tarafindan
bozulmus bir hali "bakin bu QT" seklinde yer almiyordu.
DF> >Muhtemelen bash'te yaptiklari bir yama nedeniyle
DF> > sistemin cokmesini yakin zamanda listelerde konustuk.
DAK> Yiğidi öldürüp hakkını verelim. O problem salt RH dağıtımlarında yok
DAK> idi, liste arşivlerinden bakabilirsiniz.
Slackware, Debian ve Gentoo'da yoktu. Suse'den de rapor veren olmadi.
Sanirim geriye sadece Mandrake kaliyor. Buyuk olasilikla Redhat'ten
kopyalamistir ;-)
DF> > Bozuk ve calismayan paketlere hic girmemek lazim.
DAK> Girelim? Bu bozuk ve çalışmayan paketleri bir ben mi görmüyorum
DAK> bilmem. Neye elimi attı isem çalışıyor -- en azından benim kullandığım
DAK> şeyler.
Bash'in yaptigi sizce normal mi? Benim elimdeki bash'te boyle bir problem
yoksa, bu "bozulmus yani bozuk" degil midir?
En standart ornek belki Devrim Gunduz'un yasadigidir. Redhat 7.0'indaki
MySQL veritabani sunucusunu cok ugrasmasina ragmen bir turlu
calistiramadigi icin (cunku paket hataliydi), PostgreSQL'e yonelmisti.
Hatta bu nedenle MySQL'e sovdu, taa ki yillar sonra aslinda Redhat'in o
paketinin bozuk oldugunu ogrenene kadar. Guzel oldu, bir PostgreSQL insani
kazandik ama burada MySQL'in gunahi neydi? Boyle soguyan kac kisi var
benzer paketlerden?
Bu noktada Redhat'in hakkini yememek lazim. Yamalarini cok seri bir bicimde
yerlestiriyorlar. Surekli internet baglantisi olan sistemini otomatik
guncellemeye baglamis biri icin problem olmayabilir. Peki Turkiye
sartlarinda kac (potansiyel) linux kullanicisi bu olanaklara sahip? Kac
kullanici baglanip o yamalari cekip uygulayabilecek? Yenisini almayip 2-3
yil once bir dergi tarafindan verilen cd'yi denemeyi tercih eden bir insan
toplulugundan bahsediyoruz burada.
DAK> Dağıtımların bir "focus"u da var. Ben, bir şirkette kullandıracağım
DAK> makina üzerinde mp3 vs. olmasını arzu etmem zaten. Disklerini mp3 ile
DAK> doldurup şirket hatlarını korsan mp3 indirmekle meşgul edeceklerine
DAK> işlerini yapsınlar :-). Dağıtımdan çıkmaması benim için ekstra bir
DAK> güvence olur. Bütün oyun, multimedya, mp3 vb gibi oyuncakların bu
DAK> kapsamda RH'nin zaten ana odağının dışında olduğunu kabul etmek
DAK> gerekir.
Zaten olay burada. Ortak soylenen "yeni baslayan ev kullanicisi icin"
Redhat'in su anki surumlerinin uygun olmadigi.
Kurulumu 8.0'dan beri Turkce degil (tabii ki hata burada Turkiye'deki
insanlarda). Hata duzeltmelerini ayri bir cd olarak yaninda dagitmak
gerekiyor. Turkiye profilindeki standart masaustu kullanicisinin
ihtiyaclarini karsilamiyor.
Siz yeni baslayan bir ev kullanicisinin eline Redhat verdiginizde, birkac
sayi geride baslatiyorsunuz Linux'u. Ilk yapacagi is kurmak... Kurarken
Turkce menulerle karsilasmayacak. Oysa bunu yapabilen Linux dagitimlari
var. Elindeki mp3 cd'lerini calamayacak, videolarini duzgun seyredemeyecek.
UTF kodlama problemleri nedeniyle Turkce konusunda basi agirayacak. Siz bu
adama nasil kullandiracaksiniz Linux'u sonra?
Ev kullanimi ile sirket kullanimini ayirmak gerek. Soylediginiz odakta
Redhat elbette basarili. Ozellikle Amerikan sirketleri ile iletisim
kurmasi, artik hemen her sunucu ile beraber gelmesi ve onlarin
donanimlarini sorunsuz taniyabilmesi cok buyuk basari.
Doruk
-- FISEK ENSTITUSU - http://www.fisek.com.tr Ankara : (0312) 3857026 - 4197811 Istanbul : (0216) 4284693 - 4284694