![]()
From: metin egemen turan (mturan@metu.edu.tr)
Date: Tue 10 Sep 2002 - 22:07:13 EEST
Merhaba,
Sanirim sorunumuz Demokrasiyi algilayis bicimimizde, ozellikler de
sivil toplum örgütünü algilasimizda.
Belki temsili demokrasinin yasadigi "temsil" sorunu uzerine dusunursek
bunu algilayabiliriz. Dogal olarak en iyi yonetim herkesin fikrini
beyan ettigi, karar almaya dogrudan katildigi dogrudan demokrasi olur.
Ancak 60 milyon kisi ile bunu yurutmek elbette olasi degildir. Bu
nedenle temsili demokrasi gelismistir. Partiler sistemi gelismistir.
Ama bircok kisi secimlere gitmeme ve hicbir partiyi desteklememe
nedenleri soruldugunda kendilerine sadece secimden secime danisan bir
politik sisteme inanmadiklarini, bu "temsilcilerin" kendilerini temsil
etmedigini soylemektedirler. Eger her insanin onemli katkilar
yapabilecegi gibi temel bir ilkeyi reddetmiyorsak temsili demokrasiyi
donusturmemiz gerekir. (En azindan ben insan olarak yarattiklarimin
yonetenlerin yarattiklari kadar degerli olduguna inaniyorum) Bugun
bunun icin bulunan cozum katilimci ve cogulcu demokrasidir. Yani karar
verileni uyguladigimiz ve karar verini secimden secime
degistirebildigimiz bir sistem degil. Cunku iyi veya kotu hersey
yapilmis bitmis, sonuclari coktan bizim yasamimizi etkilemis
olacaktir. Sonradan yaspilacak elestiri ve duzeltme istekleri pismis
asa su katmak gibi abes bir durum olacaktir. Oyle ise gereken nedir?
Kararlar olusurken mudahele ve katki saglayabilecegim, secenekleri
etkileyecegim bir sistem. Yani dogrudan ve temsili demokrasi arası
bir sistem. Yani katilimci ve cogulcu demokrasi.
Herkesin karar alma sureclerine katilabilecegi, bir karar tasarisi
olusmadan degisiklik onerileri yapabilecegi bir sistem.
Oyle ki sivil toplum örgütleri boyutlari bakimindan daha rahatlikla
dogrudan demokrasiye yakin calisabilecek yapilardir. Kurulus
asamalarinda bu tur bir yapiyi kolaylikla yasatabilirler. Daha sonra
cok buyurlerse o zaman temsili demokrasinin cagdas bir sekli olan
katilimci ve cogulcu yapiya burunurler.
Yasal olarak yeni bir organ olusturdugu icin tuzuk degisikligi (yani
tum uyelerin veya demokrasi katilimcilarinin 2/3 oyunu gerektiren)
genis bir tartisma bir yana hic duyurmadan yapmak malesef cok cok iyi
niyetlerlede olsa etik olarak dogru degildir.
Burada bahsettigim "ne zaman tuvalete gidelim?" veya "su icelim mi?"
bazilarimizin bir gunde 15-20 kereye kadar verdigi bir karar degildir.
Bahsedilen bundan sonra nasil bir ogrutlenme, nasil bir karar alma
mekanizmasi icinde yasayacagimizdir. Bu nedenle elbette hazirlanan
tasari once tum uyelerin yorumuna sunulacak, sonra gelen yorumlarla
gerekiyorsa degisecek ve daha sonra yetkili karar organi tarafindan
karar haline cevirilecektir. (Ki ben bu yetkinin orgutlenme yapisi ve
yetki kullanimi konusunda hukuken Genel Kurulda oldugu gibi bir goruse
sahibim.)
Aksi hali aslinda tam bir diktatoryal yapilanma olan sirket
orgutlenmesine benzer. Bir sirkette yonetim hic kimseye danismadan
yonetim seklini degistirebilir. Bu kabul edilir. Cunku sirket tanimi
geregi disari ile rekabet eden, buyuyerek pazarini ve karini artirmaya
calisan bir yapidir.
Ancak demokratik bir orgutlenmede o orgutun tum uyelerine sorulur,
eger nitelikli bir cogunluk varsa orgutlenme sekli ve yonetimi
baglayan kurallar degisir. Bunlara ek olarak demokratik bir orgutlenme
yazili olmayan bazi kurallari da takip etmek zorundadir. (Ki sirketler
dahi bu tur kurallara uymak zorunda kalmaktadirlar.) Ozellikle de
aldiklari kararlarin mesrulugunu (sadece kanunlara uygunluk degil bu)
surekli gozetmek zorundadirlar.
Bu kadar demokrasi tartismasindan sonra ulke yonetiminlerinden
aldiginiz orneklere bakmak gerekir sanirim.
-------------------
> Selamlar..
>
> Iste bu noktada gene kavram kargasasi yasiyoruz. Dernek ne icin
> var ? YK ne icin var ? Calisma grubu ve baskanlari ne icin var ?
>
Bu soruya yanit vermesi gereken YK degil LKD uyeleridir. Ve degisiklik
olacaksa Genel Kurul araciligi (dogrudan demokrasi ornegidir) bu
degisikligi yapacaklardir.
> Dernege muhtac degiliz elbette. Fakat dernek catisi altinda olmanin
> getireceklerini kullanmak lazim. Dernek uyelerine cesitli
altyapilari > saglamak icin var.
Saniyorum kimse orgutlenmenin artilarini reddetmiyor ama altyapi
herkesin onayini alarak kurulmali ve calistirilmalidir. Yoksa onay
alinmasina onem veren, size yaraticiligi ve dusunebilme yetisi var
olan insan olarak onem veren bir yerlere goc edilir. Boylece
calismanizin sizin icin en verimli ve uygun ortamda yapilabilir.
>
> Bugun Bush Irak harekatina halk oylamasiyla karar vermiyor.
> Almanya'da yeni vatandaslik yasasi halk oyuyla getirilmedi.
>
En cok oy alanin temsilci olmadigi, Anayasa mahkemesini bizim
anayasamizda oy verme, secim hakki yok diyebildigi yerden bahsediyoruz
sanirim. O halde bile senatonun parasal destegini vermesi ile alinan
ve basin kuruluslarinin yayinladigi kamuoyu yoklamalari ile bir
sekilde egilimi yansitmaya calistigi, buna ragmen %50 gibi secime
katilim oranlarla, azinliklarin secmen kaydi yapamamasi gibi
nedenlerle temsil sorunun doruklarda oldugu Amerika var. Ve 200
milyonun uzerinde insan. Oldukca tartisiliyor harekat su anda ve henuz
karari tam alinip gercek hayata gecirilmedi. Ve sanirim yapialn
tartismalarda, kamuoyu yoklamalarinda karsi bir tavir cikarsa
yapilmayacakta.
Almanyada ise bahsedilen yabancilar yasasi inanilmaz derecede
tartisildi. sanirim en az 1 yil suren bu tartismada fikir belirmeyen
kalmadi. Bircok degisiklik yapildi orjinal metnin uzerinde. Sonunda da
80 milyonluk almanyanin federal meclisi ve eyaletlerin olusturdugu
kanatta onaylandiktan sonra en son sekilde yasa oldu.
Yasanin tasari halindeki ilk metnini acilan tartismalardan sonra
hukumet onerdi. Bu tasari uzerinde yapilan tartismalardan sonra son
seklini vererek karar alinacak organa sunuldu. Cunku almanyada
katilimci ve cogulcu demokrasi var.
> Biz aslinda buyuk bir topluluguz. Birazcik sectigimiz insanlara
> guvenmek lazim. LKD cikip hic bir zaman su belgeyi neden
yazdiniz. > Bu belgeyi neden boyle yapmadiniz demedi bildigim
kadariyla. Bugune > kadar alinan kararlara dikkat ederseniz, hemen
hepsi idari islerlik icin > alinmis kararlar ve uyguladiginiz metot
ne olursa olsun bu boyle > surecek. Bu ise, tum
demokrasilerde bilhassa sistemin basindaki > secilmisin
onayiyla gerceklesir.
>
Sistemlerin ana gorevi secilmislere guvenmek degil, onlari
sinirlamaktir. Boylece yonetmeyenlerin haklari korunur. Devletler
yasalarini polis gucuyle uygulatabilirler (Ki bunun sinirinda insanlar
goc eder.) Derneklerin elinde bu da yoktur. Goc etmek cok kolaydir.
Bunu engellemek istiyorsak bulunulan yerin sadece yoneticilerin degil,
vatandas veya uye herkesin oldugunu hissetirmek ve yaptiklarimizla
somut olarak gostermemiz gerekir. (ust paragraftaki son cumlenin ancak
bir diktatorlukte olabilecegini susunuyorum)
> Yeni bir surec yasaniyor ve bir seyler derlenip toparlanmak zorunda.
> Oncelikle isleyis duzeninin oturmasi gerekiyor. Bu duzen oturdugu
> zaman, genis katilimcilik ister istemez gerceklesecektir.
>
Katilim ancak katilima onem verilen yerde olur.
> Disaridan bakildigi gibi olmaz hersey. Dernegin ilk genel kurulunu
> hatirlayin. Kac kisi geldi ilk genel kurula ?
Her dernek buyudukce degisir. Aslinda grup dinamikleri gruba her giren
ve her ayrilan kisi ile grubun yeni bir kimlik kazandigini
gostermektedir.
>
> Birakalim da YK idari olan bu kararlar icin pasifize olmasin.
Islerlik icin > gerekenler zaten konunun dogasi nedeniyle yeterince
demokratik > olarak yurutuluyor. Belki benim yazdiklarimdan
"Kral benim, muhur > bende, ferman bende" havasi kokuyor. Fakat,
aslolan su. Eger, idareci > yeterince yetkiye sahip degilse, bu
yetkileri kullanmak basireti icinde > degilse, o idareden hic bir
sey cikmaz.
Bu konuda uzun uzun yazdigim icin bir sey soylemeyecegim. Basarili
yonetici diger kisilerin islerini istedikleri gibi, en kolay ve en iyi
sekilde yapmasini asglayan kisidir. Sivil Toplum Orgutlerinde de bu
demokrasi ile katilimci ve cogulcu demokrasi ile olur. Basiret, bir
grubu, grubu olusturan insanlarin istegi yonunde, onlarin adina idare
etmektir. Yetkilerin nasil kullanilacagina tek basina karar vermek
malesef "kral benim, ferman benim, ey tebam" anlayisi olur.
>
> Nilgun hanimlarin yaptiklarida anlasilir degil. Belge-cg'yi tasfiye
edelim. > Edin. LKD olarak belki TBD Vs.'Ye baski yapabilirdiniz, ve
daha etkili > olurdunuz terimlerin seciminde filan. Yeni grubunuzun
akibetinin iyi > olmasini cani gonulden tebrik ederim ama,
sizlerin yaptigi meydandan > kacmak olmuyor mu ? Gelin Akgul Hocayi
devirin ve muhru siz ele alin. > Zaten kucuk olan toplulugu boluk
porcuk etmek hangi mantiga uyuyor > ki ?
Yine LKD icinde olmazsa olmaz anlayisinin bir urunu bu. Nilgun hanim
kendisine saygi gosterilmeyen ve calisma, orgutlenme sekli dikte
edilen bir yerde olmak yerine, rahat calisarak kendini gelistirecegi
bir yere goc etmistir. Burada sorunu cozumu nilgun hanimda degil,
sorunu yaratanlardadir.
Nilgun hanim yonetmek istememektedir. Sadece ozgurce gerceklestirdigi
uretimine karisilmamasini istemektedir. Dogal olarak uretimine de
saygisizlik yapildigini soyleyerek gitmistir.
Eger bir yer duzelmeyecek gibi ise terkederek tum insanliga
katkilarimiza devam etmek cok etik bir davranistir.
Bir seyi bolmenin en kolay yolu bolunecek paranoyasi ile bolunmeyi
yasaklamak ve cogulculugun kazanimlarini yoketmektir. (Bkz. Linux ve
BSD)
O duzelmeyecegine karar vermistir. Ben ise bunu duzelebilecegine olan
inancimla hala yaziyorum.
>
> Akgul Hocamiz bos gezenin bos kalfasi degildir. Burak, Doruk,
Seckin, > Korhan, Berk vs. tum arkadaslar aylakci insanlar degiller.
Dahasi iside > basindan asan insanlar. Bu arkadaslar Dernek kurarken
bir ihtiyaci > sezinleyerek degil, yasayarak yola ciktilar. Bu
dernege "kimsenin > ihtiyaci yok" demekte yanlis bu yonden. Bu
dernek gercektende bir > ihtiyaca binaen kuruldu. Yanlislarini
duzeltmek, dogrulari getirmek vs. > bizim elimizde. Fakat bunun icin
oncelikle YK'yi etkili yapmamizda sart. > Merak etmeyin, ben onlarin
yanlislarini elestirmek yanlistir demiyorum. > Bunu sonuna kadar
yapin. Kararlara tepki gostermek cok makul bir > yaklasim. Gerekli
de ustelik. Ama bunu LKD YK'nin karar >
mekanizmasini hirpalayacak sekilde yapmayin. Eger o karar alma
> mekanizmasini begenmiyor ve farklisini istiyorsaniz, siz gelin LKD
> YK'ya ve kendi yonteminizi uygulayin. Su anda mevcut YK bu. Ve
> onun karar alma mekanizmasini pasifize etmek dogrudan dernegi
> pasifize etmek demektir.
Ya kim kime bosta geziyosun, aylaksin dedi. Bu nerden cikti. Evet
kimse kendisine saygi duyulmayan yerde kalmaz zorunda degil. Dernek
olmadan da bir cok sey yapilir. Ama dernekle daha cok sey yapilabilir.
Ama daha cok sey yapilmasini garanti etmez dernek. Insanlar eger
dernekte kaale alindiklarini hissetmezlerse giderler, baska yerlede
yaparlar islerini, dernegin en onemli gorevlerinden biri de insanlari
bir araya getirerek ortak akli yaratmasidir. Ve bunu eyleme
gecirmesidir. Karar alma surecine katilamayan kisi o ortak aklin
parcasi olmaz ve sahiplenmez.
Anlatmaya calistigimiz, derneklerin hareketlerinin ortak aklin urunu
olmasi gerekligidir. Buna YK, veya diger bazi uyeler onculuk
edebilirler, boylece yonlendirici de olabilirler. Ancak kesinlikle tum
uyelerin surece katilimi saglanarak ortak akil olusturulmali, ve
sonradan katilimi engellemeyecek bir mesruiyet saglanmalidir. Bu ise
YK pasifize etmez aksine tum uyelerin destegini alacagi icin daha
guclu kilar.
>
> Kimse farkinda degil. Dernek ve calisma gruplari bir yeniden
yapilanma > icine giriyor. Bu surecte kacmak hic bir fayda saglamaz,
hic kimseye. > Biraz demokrasinin dogal surecini isletin. Boylece
hersey kisa surede > daha guzel olacaktir. Birakalim YK, biraz idari
duzenlemelerini yapsin. > Elbette onlar da dertsiz baslarina dert
aramiyorlar. Oturup durduklari > yerde is olsun diye boyle bir
yapilandirmaya gitmediler.
Ben bu zamana kadar kararlar hakkinda yazan kimsenin kararlarin
sonuclari hakkinda konusmadi. Cunku tartisilan kararlarin alinis
mekanizmasi, bu surecte problemler goruldugu icin kimse kararlari
tartismak istemiyor. "It urur kervan yurur" misali demokrasi eksikligi
itirazlarina "ben yaptim, hadi uygulayin" diyerek uygulamaya gecmis
olan kararlari tartismak yersizdir. Ancak hala karar alis surecinin
nicin demokratik olmadigini hala aciklamadi ve hata yaptim, ama
yaptigimin yanlis oldugu gordum ve degisiyorum denemedi.
Kimse bagci dovmeye calismiyor. Ancak LKD yi kucultecegini
dusundugumuz bir konuyu tartisiyoruz. Demokratik kulturumuzun
tartisarak ortak akli yaratma surecine YK yi da davet ederken, Linuxa
ve serbest yazilima gelistirerek, duyurarak, anlatarak ve kullanarak
cok onemli destek veren herkese saygilar diyerek iyi aksamlar
diliyorum.
>
> Saygi ve sevgiler..
Egemen Metin Turan
>
>
> 10 Sep 2002 17:31 EEST tarihinde yazmýþsýnýz:
>
> > Merhabalar,
> >
> > Ben asagidaki mesaji bir ibret belgesi olarak goruyorum. LKD bir
sivil
> > toplum orgutu olarak katilimci ve cogulcu demokrasi ile
islemelidir.
> > Secimden secime secilen diktatorlerle degil. Bu ancak yoneticileri
> > secimle gelen bir sirket olusturma yontemi olabilir. Ulkemizde ve
> > dunyada coktan cokmus bir demokrasi anlayisidir. (Hala surdurmeye
> > calisanlarda dibe dogru gitmektedir. 3000-2700-2500-2000-... dolar
> > gelir duzeyleri gibi)
> >
> > Tum tartismalarda kimse YK nin karar verme gucune karsi
cikmamaktadir.
> > Ancak yapilanma gibi aslinda tuzuk (2/3 cogunluk) araciligi ile
> > alinmasi gereken (bir sivil toplum orgutu icin en onemli) kararin
ben
> > karar verdim, sizde buna gore calisacaksiniz seklinde alinmasi
> > demokrasi acisindan kabul edilebilir degildir. Gunumuzde ulasilan
> > demokrasi anlasiyisi yonetisim kavramina dayanmaktadir. Bu kavram
bir
> > cok kisi tarafindan danisma ve politikalarin (seceneklerin)
birlikte
> > gelistirme surecleri olarak anlatilmaya calisilmistir bu liste de.
Son
> > karari YK verecektir; ancak kararin olusturulmasi surecine
katilanlar
> > karara sahip cikacaklar ve uygulayacaklardir.
> >
> > Eger boyle yapilmazsa ne olur? Linux Belgelendirme Calisma
Grubunun
> > (www.belgeler.org) bagimsiz bir grup olarak calisma karari almasi
gibi
> > sizden ayrilirlar. Kimse LKD ye muhtac degildir. Ancak katilimci
ve
> > cogulcu bir demokrasi ile calisan LKD, buyuk bir Linux kullanici
> > grubunun destegini alarak buyuyebilir ve istediklerini yapabilir.
> >
> > Benzeri ayrilmalari dogurmak istemiyorsak, tek tek bireylerin akil
> > gucune olan inancinizi gostermek ve buna uygun olarak davranmak
> > zorundasiniz. Tek tek insanlarin katkilarina verilen bir degerin
> > olmadigi, saygi duyulmadigi bir yerde kalmanin bir anlami yoktur.
> > Dunya yeterince buyuktur ve katkilarinizi kabul edebilecek
demokratik
> > ortamlarin oldugu yerler bircoktur.
>
>
----------------------------------------------------------------------
-
> Liste üyeliðiniz ile ilgili her türlü iþlem için
> http://liste.linux.org.tr adresindeki web arayüzünü
kullanabilirsiniz.
>
> Listeden çýkmak için: 'dernek-request@linux.org.tr' adresine,
> "Konu" kýsmýnda "unsubscribe" yazan bir e-posta gönderiniz.
>
----------------------------------------------------------------------
-
>
-----------------------------------------------------------------------
Liste üyeliðiniz ile ilgili her türlü iþlem için
http://liste.linux.org.tr adresindeki web arayüzünü kullanabilirsiniz.
Listeden çýkmak için: 'dernek-request@linux.org.tr' adresine,
"Konu" kýsmýnda "unsubscribe" yazan bir e-posta gönderiniz.
-----------------------------------------------------------------------
![]()